मेरो बारेमा साहित्यिक वेबसाईटहरु नेपाली वेबसाईटहरु नेपाली ब्लगहरु दैनिक पत्रीकाहरु साप्ताहिक पत्रीकाहरु

राजन,
खोपडीको दिमाग सिवाय,
तिम्रा सबैकुरा ठूलो
जीउ भन्दा भ्याकुते भुँडी ठूलो
त्यो भुँडी भर्ने खर्च वेस्सरी ठूलो
तिम्रो लेँढे ढिपी असाध्यै ठूलो
इच्छा र आकाँक्षा पनि अनौठको ठूलो
तिम्रो टाउकोमा कत्ति नसुहाउने श्रीपेच ठूलो
जस्ले तिम्रो आखा र कान छोपेर
अन्धो र वहिरो वनाई दियो
राजन,
तिमी एक्लो हाँस्न सिँगो देश रुवायो
तिमी एक्लो वाँच्न हजारौ निर्दोष मारियो
देश जलि रहृयो तिमी निरो वनिरहृयो
हामीहरु मरेका थिएन सुतेका मात्रै थियो
तर अव हामी जागि सक्यो
टोल जाग्यो गाउ जाग्यो अनि शहर जाग्यो
मेची देखि महाकाली जाग्यो
हिमाल देखि तर्राई जाग्यो
सिँगो देश जाग्यो
तिम्रो वाँसुरी टुटाउनको लागि
तिम्रो दासत्वाबाट मुक्त्तिको लागि
नया नेपाल निर्माणको लागि
राजन
अमर शहीद हरुको रगतको चिन्ह
देशमा लोकतन्त्रको घाम झुल्कि सक्यो
तिम्रो निरङकुश राजतन्त्र खुल्कि सक्यो
तर्सथ केही न केही त सोचेकै होला
कुम्लो वोकि मुग्लान पसेपनि
जोगी भएर पशुपति गएपनि
आत्मा हत्या गरी आर्यघाट गएपनि
देशका अन्तिम अप्रिय राजालाई
देव गुरुङको अन्तिम सलाम

देव गुरुङ
घाचोक कास्की - हाल हङकङ

तिमी एकजना भाग्दा
अढाइकरोडको भलो हुन्छ भने
भाग
तिमी भाग

जहाँबाट भाग्छौ भाग
जसरी भाग्छौ भाग
जुनबेला भाग्छौ भाग
पूर्वबाट भाग
पश्चिमबाट भाग
उत्तरबाट भाग
दक्षिणबाट भाग
जुनबेला भाग्छौ भाग
बिहानै भाग
मध्यन्हमा भाग
साँझमा भाग
मध्यरातमा भाग
भो अब ढिला नगर
तिमी एकजना भाग्दा
अढाइकरोड जनता खुसीहुन्छन भने
भाग
तिमी भाग

भो नहेर अब साइत
तिमीले बहुत साइत हेर्यौ
साइत निकालेर बहुत काम गर्यौ
पुण्यको कुनै काम भएन तिम्रो साइतमा
जती भए पापमात्र भए
अब नखोज ज्योतीषी
नहेर साइत
चुपचाप भाग
जुन बार भागेपनि हुन्छ
शुक्रबारनै चाँहीदैन
आइतबार भागेपनि हुन्छ
सोमबार भागेपनि हुन्छ
जती गते भागेपनि हुन्छ
आठ बाह्र बार्नु पर्दैन
जहाँबाट भागेपनि हुन्छ
थानकोटबाट भाग
धुलीखेलबाट भाग
ककनीबाट भाग
भैंसेपाटीबाट भाग
मेचीबाट भाग
महाकालीबाट भाग
तातोपानीबाट भाग
काँकडभित्ताबाट भाग
भो अब अबेला नगर
तिमी एकजना भाग्दा
अढाइकरोडको आँशु पुछिन्छ भने
भाग
तिमी भाग

एसपाली कानुनको पनि कुरा नगर
तिमी भाग्नलाइ
कुनै कानुनले रोक्दैन
कुनै कानुनले छेक्दैन
कुनै संविधानको धारा तगारो बन्दैन
कसैको अनुमती पनि चाँहीदैन
कतै बैठक पनि बस्नु पर्दैन
भाग्नलाइ कुनै बिषेश कला पनि चाँहीदैन
आफ्नै तरीकाले भाग
साँढेले छाती फुलाए जस्तो
छाती फुलाएर भाग
पानीले चुटेको मुसो जस्तो
थरथरी काम्दै भाग
डराएको कुकुर जस्तो
पुच्छर टांगामुनि हालेर भाग
नुन खाएको कुखुरा जस्तो
टाउको नुंगाएर भाग
जसरी भाग्छौ भाग
पैदल भाग
घोडामा चढेर भाग
कारमा चढेर भाग
हेलिकप्टरमा चढेर भाग
प्लेनमा चढेर भाग
अब साह्रै ढिला हुनलागी सक्यो
त्यसैले अबेला नगर
तिमी एकजना भाग्दा
अढाइकरोडको चाहना पुरा हुन्छ भने
भाग
तिमी भाग
अहिलेनै भाग

देवदास - रत्नपार्क

धेरै-धेरै पहिले
बिरालाहरुका एउटा सुन्दर र
अति शान्त देश थियो ।
जहाँ बिरालाहरु राग-द्वेष वीर्सेर रोदीमा दोहोरी गाउँथे,
माया-प्रीति साटा-साट गदै
चौतारीमा गीत सुसेल्थे,
बर्षभरिको पखाई पछि
चाड र्पर्वमा धान नाच्थे,
रमाईलो जीवनको सपनाहरु बुन्दै
विवाह-भतेरमा देउडा नाच्थे,
सृष्टि प्रति आभार व्यत्त गर्दै
पुजा अर्चनामा चण्डी नाच्थे
दुखको बादललाई पन्छयाउदै
खुशी-त्यौहारमा मारुनी नाच्थे ।
जहाँ बिरालाहरु
हरियो पाहाडको काखमा लडीबुडी गर्थे,
खुल्ला माधेशको फाँटमा खेल खेल्थे र
अग्ला हिमालको चुचुरोलाई छुन पुग्थे ।
यस प्रकार
बिरालाहरु त्यो सानो देशमा
धेरै-धेरै मौज गर्थे र
एक-आपसमा खुब रमाई-रमार्इर्र्बस्थे ।
तर एक दिन
त्यो सुन्दर र शान्त देशमा
कुनै खलनायकझैं नै
कतैबाट एउटा ढाडे बिरालो आयो ।
त्यो ढाडे बिरालोलाई
सासाना बिरालाहरुका गीत मन परेन,
निर्धा बिरालाहरुका नाच मन परेन र
शन्तिप्रिय बिरालाहरुका खुशी पनि मन परेन ।
हुन्छन् यस्ता थुप्रोई-थुप्रोई
जो अर्काको पीर-व्यथा बिर्सेर
आफू मात्र खुशी हुन चाहन्छन् र
अर्काको दुख प्रति आँखाहरु चिम्लेर
आफू मात्र रमाउन चाहन्छन् र
उनीहरुलाई
अर्काको बारेमा सोच्ने फुरस्त पनि हुदैन र
सारा सुख आफू मात्र चाहन्छन् ।
तोस पछि
बिस्तारै त्यो देशमा
ढाडे बिरालोको आतंकले
अन्य बिरालाहरुका गीत गाउने मुखहरु थुनिए,
गीत सुन्ने कानहरु बुझीए र
नाच्ने खुट्टाहरु पनि भाँचिए ।
हिंड्ने बाटो साँघुरियो,
खेल्ने चाउर खुम्चियो र
त्यो सारा देश नै डल्लियो ।
हुदा-हुदै त्यो देशमा
बसन्तले आउन छाड्यो,
नदीहरुले गीत गुनगुनाउन छाडे,
हिमाल-पहाडले गीत सुन्न छाडे
बान-जंगलले नाच्न छाडे र
रातहरुमा-
बौंशालु हावाले गीत गाउन छाडयो,
आकाशको आँगनीमा रोदी जम्न छोडयो र
जून-तारा पनि लुक्न थाले ।
अब त्यो देशमा
प्fmूलहरुको ओंठमा हाँसो बन्द छ र
मालीहरुको हृदयमा खुशी थुनिएको छ ।
सबै, भयभीत र आतंकित
सुरक्षित ठाउँतिर कुदी रहेका छन् र
त्यो ढाडे बिरालो चाहिं
आफ्नो अराजक कुकर्महरुलाई
उसको आफ्नो नै मलमूत्रलाईझैं
ठाउँ-ठाउँमा लुकाउँदै हिंडी रहेको छ ।
तर पनि
ढाडे बिरालो को कुकर्महरुको गन्ध
हिमालको चुचुरो देखि
पाहाडको कुना-कप्चा हुन्दै
मधेशका फाँटहरु सम्म फैलिएको छ ।
अब,
यो ढाडे बिरालोको घाँटीमा
अंकुशको घण्टी झुण्ड्याउन
एक हूल बिरालाहरुले
जुलुसहरुमा नारा जन्माउनु पर्छ
अर्को हूल बिरालाहरुले
रैलीमा बैनर उचाल्नु पर्छ र
थुप्रोई बिरालाहरुले चाहीं विरोध सभाहरुमा
जोरदार ताली पड्काउनु पर्छ ।
कुनैले बनभरि व्रि्रोहको आगो सल्काउनु पर्छ
कुनैले सडकभरि जुलुश तान्नु पर्छ
कुनैले खेतहरुमा आन्दोलन रोप्नु पर्छ
कुनैले बजारहरुमा भाषण सजाउनु पर्छ र
कुनैले चौकहरुमा हडतालको मेला लगाउनु पर्छ ।
चारैतिरबाट यी बिरालाहरुलो
ढाडे बिरालोको घाँटीमा बाँध्न
अंकुशको घण्टी बोकेर आउनु पर्छ ।

गोर्खा : हाल काठमाण्डौ

राजाको शासनमा
मानिसका मुखका पखेटा काटिए
सम्वेदना र भावना मुक्त भएर उड्न नहुने भयो
दु:ख सुखका कुरा चौतारीतिर सुनाउँनु मनाही भयो
मनका कुरा बोल्दा राजाको कानुनका कान ठाडा भए
तर मानिस भित्रका आवेगले ज्वालामुखीको सिम्फोनी रचे
र टायरहरूका चितामा जनताले दन्दनी आगो दन्काएको देख्दा
लग्थ्यो, दन्किँदो चितामा निरिह श्रीपेचलाई पोलिसकेकाछन् ।

राजाको शासनमा पँधेरा जाने बाटोलाई
हिँड्न निषेधित क्षेत्र भनि तोक लाग्यो
मानौँ बेसरम राजा त्यहाँ नाङ्गै नुहाईरहेको होस्
तर खुट्टाहरूले त जानेकै हिँडनु मात्र हो
हिँड्न निषेध भनेको बाटो हिँड्न झन मज्जा लाग्छ
र त मज्जा मान्दै जनताका महान पाइतालाहरू
निषेधित क्षेत्रको छाती टेक्दै बढेको देख्दा
लग्थ्यो, राजाको छाती कुल्चँदै जनताका पयरहरू
राजा बिनाको नयाँ नेपालतिर लम्कि सकेकाछन् ।

राजाको शासनमा
चुली चुचुरीमा घाम नलाग्दै शहरमा कर्फ्यु लाग्यो
विहानै लाग्यो, दिनभरि लाग्यो, रातभरि लाग्यो
उपत्यका र मोफसलमा लाग्यो
चोक-चोक र गल्ली-गल्लीमा लाग्यो
राजाको शासनमा घर-घरलाई कर्फ्युले जेल बनायो
हो, युगौँदेखि स्वाँठ राजाहरु कर्फ्यु लगाउँदै आएकाछन्
तर जनता कर्फ्युसँगै दरवारको खम्बाहरू भत्काउँदै आएकाछन्
यसपल्ट फेरि दशैतिरबाट उर्लिएका जनताले
कर्फ्युको करङ तोडेर अघि बढेको देख्दा
लग्थ्यो, राजतन्त्रको हातखुट्टा र गर्धन तोडेर
जनता जनगणतन्त्र नेपालतिर बढी सकेकाछन् ।

नगरकोटका होटलहरुले
ककनीका पार्कहरुले
धुलिखेलका गह्राहरुले
यसपटक
अचेत मान्छेहरुको रमिता देखेनन्
विदेशी संगितहरु सुनेनन्
र नशामा मात्तिएर नाच्नेहरु भेटेनन््
बरु
कलंकीका चौबाटोहरुले
गोंगावुका गल्लिहरुले
र पाटनका ज्यासलहरुले
सचेत मान्छेका आक्रोशहरु देखे
लोकतन्त्रका संगितहरु सुने
जनसागरमा आस्थाका सगरमाथाहरु भेटे
नयाँबर्षको साँझमा रिगंनॆ सडकहरु
यसपटक शहिदका रगतले रंगिए
यसपटकको नयाँवर्षमा
भाईहरुको हातमा पार्टीको निम्तो थिएन
आन्दोलनका पर्चाहरु थिए ।
वहिनीको साथमा नयाँवर्षको उपहार थिएन
आन्दोलनका भण्डा र व्यानरहरु थिए।
उनीहरुले उपहार र कार्ड किन्ने पैसा त
घाइते कोषमा जम्मा गरेका थिए।
नयाँवर्ष सँगै भाईवहिनीमा आएको
यो परिवर्तन मेरो लागि विल्कुलै नयाँ थियो
त्यसैले,
यो नयाँवर्ष मेरो लागि फरक थियो ।
यसपटक नयाँवर्षमा आमाहरुले
मन्दिरमा एकअर्कालाई भेटेर शुभकामना भन्नु भएन
बदलामा लोकतन्त्रको भजन पो गाउनु भएछ ।
बुबाहरुको जमघटमा त झन
तानाशाहीको अन्त्यको कुरा पो भएछ ।
विष्णुको अवतार मानेर पुज्ने
मेरा आमाबुबामा आएको यो परिवर्तन
मेरो लागि अनौठो र अकल्पनिय थियो
त्यसैले
यसपटकको नयाँवर्ष मेरालाई फरक थियो ।
यसपटक
इमेलमा नयाँवर्षका शुभकामनाहरु आएनन््
बरु देशविदेशबाट प्रर्दशनका खबरहरु आइरहे
नयाँ कार्यक्रमका सुचनाहरु आइरहे
किर्तिमानका समाचारहरु आइरहे
फरक सुचनाहरुसगै आएको यो नयाँवर्ष
र त्योसगै उदाएको लोकतन्त्रको सुर्योदय
मेरोलागि निकै रोमान्चक थियो ।
पाखाहरुमा फुलेका लालीगुरासँहरु
यसपटक अर्कौ चमक थियो
त्यसैले
यसपालीको नयाँवर्ष फरक थियो ।
परिवर्तनको यो नयाँवर्ष
उत्साहको यो नयाँवर्ष
रोमान्चकताको यो नयाँवर्षमा
फरक नै शुभकामना ।

बोष्टन अमेरिका

एउटा ब्याधा-
मासु नखाने घोषणा गर्छ संसार सामु
र घरभित्र पसेर
त्यसै उपलक्षमा परेवा काट्छ,
एउटा जँड्याहा हाकिम-
कहिल्यै नपिउने प्रण गर्छ अड्डामा
र घर फर्किँदा
त्यसै उपलक्षमा भट्टी पस्छ,
एउटा लम्पट लोग्ने-
धोका नदिने कसम खान्छ दशौँ पटकको
र सोझी स्वास्नी मन्दिर गएको बेला
लुसुक्क बेश्यागमन गर्छ;
इतिहासको यो कालो पानामा-
ब्याधाको राज छाएको छ
जँड्याहाले काज पाएको छ
र लम्पटले पाठ पढाएको छ;
इतिहासको यो कालो पानामा-
‘कटवाल’ को मुख थुनेर
यन्त्रमानवहरु भजन ओकल्छन्
समाचारको नाममा,
बन्दूक बोकेका कातरहरु
बन्द शहरका सडकलाई बलात्कार गर्छन्
बहादुरीका नाममा,
र निधारबाटै देश मेटिसकेकाहरु
ढाका टोपी लगाऊँछन्
देशभक्तिको नाममा;
इतिहासको यो कालो पानामा-
एकै दिन एकै प्रहर
एक हातले सञ्चार सम्मेलनको रिबन
र अर्को हातले टेलिफोनको तार काटिन्छ,
एकै ठाऊँ एकै ठहर
मुखले रामराज्य घोषणा गरीरहदाँ
हातले स्वतन्त्रताकी सीताको हरण गरिन्छ;
र म पनि सोधिरहेछु
इतिहासको यो कालो पानासंग-
ब्याधाको राज अब कति छ?
जँड्याहा　संग इतिहास हाँक्ने के हुती छ ?
र लम्पटसंग कुन नैतिक सम्पत्ति छ?
चुनौती हो यो मेरो
इतिहासको यो कालो पानालाई-
अब तँसंग
पाप लेखिन बाँकी
हरफनै कति पो छ ?
basantakg@ieee.org

लाग्छ इतिहासको बिहान आएको छ
निरंकुश कालो रातको चिहान आएको छ

सुतेको मात्रै थियो, मरेको थिएन
जागेको जनता महान आएको छ

एक्लै उठेको हैन आज आकाश
क्रान्तिको सिंगै जहान आएको छ

कति थुनिने सधैँ गोलघरमारु
अब नरोकिने मुहान आएको छ

उठ्ने भए नेपालीझैं उठ्नु
लोकमा नया आहान आएको छ।
basantakg@ieee.org

खोरमा सहिसलामत राखेर
चारो भर्नु पर्ने/खुवाउनु पर्ने
खोर भत्काएर उसैले
उल्टै हामीलाई रुउनु पर्ने
वाँदरको पुच्छर लौरो न हतियार
स्वदेशको पिलो विदेशको मतियार
बरु टुकुचामा
खोर सहितै फाल्दा के हुन्छ ?
हामीले सुँगुर नपाल्दा के हुन्छ ?

कहिले चारो खान्न भनेर
कहिले खोरभित्र जान्न भनेर
उसले उल्टै घुर्क्याउँनु पर्ने
तिमी बराहको अवतार हौ
जाऊ/कटखाउ र सुत भन्दै
हामीले साँझविहान फुर्क्याउनु पर्ने
जसको मुल्य छैन
उसैलाई पाल्नु पर्ने
उल्टै निरीह बनेर
आफ्नै मन पगाल्नु पर्ने
सडक ढाकेर बनाएको
त्यसको खोर फाल्दा के हुन्छ
हामीले सुँगुर नपाल्दा के हुन्छ ?
(काठमाण्डौ)

मुलुकको राजधानी शहर काठमाडौं कफर््र्युको कालो छा“यामुनि प्रताडित भइसकेको सयौंघण्टा नाघिसक्यो । निहत्था आन्दोलनकारीका शरीरमाथि सैनिक बुटहरु परेड खेलिरहेको पनि त्योभन्दा बढी समय गुज्रिसक्यो । मुलुकमा जारी लोकतान्त्रिक आन्दोलनलाई निस्तेज पार्न अपनाइएको यो निकृष्ट हत्कण्डा अरु कति लामो हुने हो, त्यसको प्रक्षेपण गर्नसक्ने अवस्था अहिले बनिसकेको छैन । यद्यपि, यो कालरात्रीको अन्त्य शाहीसत्ताको बिर्सजनस“गै भए पनि अचम्म मान्नुपर्ने छैन । सिंगो मुलुक आन्दोलित भइरहेको बेला सोमबार श्रष्टाहरु गुरुकुलको डा“डामा भेला भए । लोकतान्त्रिक आन्दोलनको पक्षमा ऐक्यवद्धता प्रकट गर्दै आफूलाई पनि आन्दोलनको मेसोमा समाहित गर्न भेला भएका सयभन्दा बढी श्रष्टाहरुले एकस्वरमा (more…)

नयाँबर्ष तिमीलाई शुभकामना छ ,
पोहोरको साल प्रजातन्त्रको मखुण्डो ओढेर आएथ्यो ,
यसपाली त लोकतन्त्रको वकालत गर्दै ,
निरंकुशताको थैलो पो भिरेछौ नयाँबर्ष ।

देशमा हिंसाका नाइकेहरु आसिन भएको बेला
इन्कलाबको आवाज लिएर आउ नयाँबर्ष
कुशासन र भ्रस्टचारहरु देशमा मौलाएको बेला
सुनामीको छाल भएर आउ नयाँबर्ष।

अबसरबादी र अत्याचारीहरुको आतंक बढेको बेला
लोकतन्त्रको आँधीबेहरी बनेर आउ नयाँबर्ष
सुन्दर गाँउहरुको फुङ उडेको बेला
प्रत्येक मझेरीहरुमा लाली र्छर्दै आउ नयाँबर्ष ।

असंख्य आमाहरुको काख रित्तिएको बेला
पोल्टाभरी सुनाखरी फुलिदेउ नयाँबर्ष
कैयौं नारीहरुको सिंउदो पुछिएको बेला
बैंसालु यौवन भई हरीयाली छाइदेउ नयाँबर्ष।

झन झन देशमा गरीबी र अशिक्षा बढेको बेला
आली आलीमा सहकाल र ज्ञानपुञ्ज बनेर आउ नयाँबर्ष
बुद्धको बस्तीमाहरुमा अशान्ती र कोलाहल मच्चेको बेला
सुख र अमनचैन र्छर्दै आउ नयाँबर्ष ।

यहाँ आस्थाहरु बन्दीभएको बेला
आजादीको बिगुल फुक्दै आउ नयाँबर्ष
त्यसैले तिमीलाई सँधै सँधैको लागि स्वागत छ
पूर्ण लोकतन्त्र बनेर आउ नयाँबर्ष ।

मोहन साँबा
मोरङ ।

मान्छेलाई नै सडाउने किरा भयो मानबता
लोप बेगको बहुमहल्य हिरा भयो मानबता

कस्तो भूइचालो गयो कुन कालमा था छैन
जताततै टाक्टुक् चिरै चिरा भयो मानबता

बिकृति र बिसंगती त्यो सा-है सस्तो भएपछी
जुवानो धेरै मिसाएको जिरा भयो मानबता

मान्छेका ती बोलीचाली देखे पछि परिवेश त्यो
लट्ठै भा छ ऊ सायद मदिरा भयो मानबता

जसले जे जे भनोस् त्यो परिहासको नजरमा
मान्छेकै अस्तित्व मास्ने धमिरा भयो मानबता

पहाडतिर बाढीले
असार-साउन लाग्न साथ
मानसिक सन्तुलन गुमाएका लठ्ठकहरु जस्तै
निरंकुश मगज बोकेर
ताकतले मातिदै
आफनो लक्ष्यको समुद्रसम्म पुग्न
बाटोमा पर्ने
निर्दोष गाउँ बस्तीहरु बगाउँदै,
निरपराध गाई-बस्तुहरु सोहर्दै र
सोझा-साझा पहाडहरुलाई भत्काउँदै
चारैतिर पहिरो लान्छ ।

तर्राईमा बाढीले
निर्बल घर-गोठहरु भित्र
नूनिलो आँसुको भेल हुल्दै,
कलिलार् इच्छाहरुलाई अकालै डुबाउँदै र
ज्यान-धन नाश पार्दै
हाम्रा सपनाहरु मास्छन् ।

हामी, जब सम्म
निरंकुश बाढीको बाटोमा
बलियो बाँधझैं उभिन्नौं र
दृढ पहाड बनेर तगारो हाल्दैनौ
निरंकुश बाढीले
हाम्रो जीवनमा
सधैं-सधैं पहिरो लाने छ र
हाम्रा सपनाहरु मास्ने छन् ।

गोर्खा : हाल काठमाण्डौ

निष्ठुरीले सयौंचोटी धोका दियौ मलाइ ।
जिबन भरी बाँच्नुपर्यो कोमल मुटु जलाइ ।
सुन्दर रुप हेर्दै राम्रो मायालुको जालो,
पछी पछी थाहा पाएँ भित्री मनको कालो ।

माया लगाइ निष्ठुरीले धन सम्पती छ कि भनी,
पछीहुँदै पराइ भयौ आफन्तलाइ टाढा गनी ।
सयौं चोटी बिन्ती गरें गइ नदेउ है टाढा ,
तिम्रै माया लाग्छ मलाइ रगत भन्दा गाढा ।

तिम्ले मलाइ आफ्नो सम्झे म पनि त तिम्रै हो नि,
बाहीर हेर्दा बेग्लै भए, भित्र भने तिम्रै छु नि ।
माछा पुछ्रे हिमाल राम्रो लालीगुराँस फुल्दा ,
सयौं दुख बिर्सन्छु है तिमी सँग भुल्दा ।

चितवन , हाल कतार